Stappenplan / Stap 3

Werkvorm stap 3: strategie bij drugproblemen

Wat moet je doen als een lid of een leid(st)er een afspraak niet naleeft? Ook dit kan je op voorhand al vastleggen. Hou wel rekening met het wettelijk kader. Hier kan je terecht voor meer informatie over juridische aspecten van alcohol- en ander druggebruik in de jeugdbeweging.

Doel

• Uitstippelen van een strategie bij problemen met alcohol- of druggebruik
• Opstellen van concrete sancties bij regelovertreding

Doelgroep

• Leiding
• Denk ook even na hoe je je leden kan betrekken

Benodigd materiaal

• Schrijfgerief
• Vragenlijst

Opdracht

Verdeel de groep in drie. Laat elk groepje één van de drie aspecten van de vragenlijst overlopen. Tracht vanuit de verschillende groepjes tot een gemeenschappelijke aanpak te komen. Schrijf ten slotte een strategie (een houvast) uit: hoe je zal reageren bij bewijs of vermoeden van druggebruik/drugbezit/dealen en delen

Tips voor begeleiding

Het is de bedoeling dat je met alle betrokkenen duidelijke afspraken maakt over de aanpak bij alcohol- en andere drugproblemen. Zo kent ieder zijn/haar rol bij de aanpak van de problemen. Het is zeker aan te raden telkens ook de jongere zelf te horen: zijn/haar verhaal zal je toelaten het probleem beter in te schatten. Laat ruimte voor uitzonderingen en bekijk elke situatie apart.

In de afsprakentabel maakten we al een onderscheid bij volgende punten:

• Aard van het middel (tabak, alcohol, cannabis, andere illegale drugs);
• Bezit, gebruik, onder invloed, delen, dealen (had de betrokkene een bepaald product tegen de regels in in zijn bezit; heeft hij/zij te veel gebruikt; heeft hij/zij gedeeld of zelfs met winst verkocht en dus gedeald?);
• Feit of vermoeden (toets bij een vermoeden altijd de bron);
• Frequentie (herhaling) van gebruik (is het de eerste keer dat de regel overtreden wordt of is het een terugkerende gebeurtenis?);
• Leiding of leden (gaat het om een leid(st)er of een lid van de jeugdbeweging; hoe zit het met voorbeeldgedrag; komt dit ernstig in het gedrang?).

Maak ook een onderscheid tussen:

• Invloed op en draagkracht van de groep
  Wat is de invloed van de overtreding op de groepsdynamiek?Weegt de overtreding zwaar door; of is het een gebeurtenis in de marge? Kan de groep met de gebeurtenis omgaan?

• Relatie tot algemeen functioneren
  Hoe past de overtreding in de levensstijl van de jongere? Is het een stille persoon die zich credibility wil aanmeten of iemand die consequent tegen alle regels ingaat?

• Milieu
  Wat weten we over de achtergrond, de familiale situatie van de overtreder? Is zijn/haar gedrag binnen de thuissituatie wél aanvaard?

• Invloed op thuisblijvers (bijvoorbeeld tijdens kamp of weekend)
  Hoe zullen de thuisblijvers reageren als ze het voorval vernemen? Schaadt het de goede naam van de organisatie?

Het is cruciaal dat de sancties verband houden met de aard van de overtreding. Beoordeel de jongere op zijn/haar gedrag en niet op zijn/haar persoon. Het gaat om wat hij/zij gedaan heeft, en niet om wie hij/zij is. Bijvoorbeeld: zeg niet ”je bent een druggebruiker en druggebruikers zijn niet welkom bij ons”, maar eerder “jij hebt die avond een joint gerookt en je hebt dus een afspraak overtreden”.

Binnen de leidingploeg moeten afspraken over verantwoordelijkheid gemaakt worden: wie spreekt de jongere aan; wie neemt contact op met de ouders; wie legt contacten met hulpverlening, politie, ...?