Stappenplan / Stap 3

Werkvorm stap 3: afsprakentabel

Doel

• Afspraken over alcohol en andere drugs opstellen
• Duiden op het belang van afspraken over alcohol en andere drugs

Doelgroep

• Leiding
• Denk ook even na hoe je je leden kan betrekken

Benodigd materiaal

• Schrijfgerief
• Bord of flap-over
• Krijt of dikke gekleurde stiften
• Afsprakentabel

De afsprakentabel kan je hier downloaden.

Afspraken verschillen naargelang de groep waarop ze betrekking hebben, het product waarnaar ze verwijzen, de situatie waarin ze worden toegepast, het gedrag en de aanleiding (feit of geen feit).

Binnen de jeugdbeweging kan je grosso modo de volgende drie groepen onderscheiden:

• De jongste groep(en)
• De oudste groep(en)
• De leiding

Wat drugs betreft, kan je zes grote productgroepen onderscheiden:

• Tabak
• Alcohol: bier, wijn, jenever, zware bieren, .
• Cannabis
• Andere illegale drugs
• Medicatie

Aan de jeugdbeweging kan je drie situaties verbinden:

• Wekelijkse bijeenkomsten (activiteiten, vergaderingen, ...)
• Speciale activiteiten (kamp, weekend, fuif, ...)
• Aan de jeugdbeweging gelinkte activiteiten (op weg van en naar de jeugdbeweging, samen met de leiding in uniform op stap, ...)

Er zijn vijf mogelijke vormen van gebruik/gedrag:

• Bezit Gebruik
• Onder invloed zijn
• Delen (doorgeven)
• Dealen (verkopen)

Noot:

• Waar je de lijn trekt tussen de jongste en de oudste groep, moet je zelf beslissen.
• Je kan de tabel uitbreiden met andere kolommen: bijvoorbeeld snoepgoed, frisdrank, ...
• Medicatie is vaak een probleem op kamp: bijvoorbeeld jongeren komen met een heel pak medicijnen op kamp toe. Je kan beslissen dat medicatie alleen mee kan als er een schriftelijk bewijs van de huisarts aan toegevoegd is.

Opdracht

Teken de afsprakentabel op het bord of de flap-over. Laat de deelnemers in de verschillende vakken van de afsprakentabel regels opschrijven. Probeer vanuit de verschillende opgeschreven regels per vak tot een gemeenschappelijke afspraak te komen. Tot slot kan je een overzichtelijk lijstje met regels opstellen.

Tips voor begeleiding

Omdat het maken van regels met een grote groep niet echt werkbaar is, kan je de invulling van de afsprakentabel best voorbereiden met een beperkt groepje. Op een vergadering of een speciale bijeenkomst kan je de ingevulde afsprakentabel aan de hele leidingploeg en de leden van de oudste afdelingen voorleggen. Daarna kunnen de regels dan in kleine groepjes besproken worden.
Aan het opstellen van regels verbinden we enkele voorwaarden:

• De regels moeten tot stand komen met inspraak of goedkeuring van alle betrokkenen.
• De zin van een regel moet altijd duidelijk zijn.
• De regels mogen de communicatie met de leden niet vervangen.
• Verzachtende of verzwarende omstandigheden moet je geval per geval kunnen bekijken.
• Bij activiteiten met verschillende leeftijdsgroepen hanteer je best de strengste regels. Bijvoorbeeld: Wanneer -12 en +16 samen een activiteit doen, gelden de regels voor -12. Op deze manier vermijd je eventueel slecht voorbeeldgedrag voor de jongere leeftijdsgroepen.
• Zijn de meningen over een bepaalde regel echt verdeeld en kom je na lange gesprekken niet tot een akkoord, dan kan je een van de volgende scenario's volgen:
  Grootste gemene deler
  Bekijk waarover jullie het wél eens zijn. Dat wordt dan de minimumafspraak. Bijvoorbeeld: Alle leid(st)ers vinden dat +16 op kamp mag drinken. Waar en hoeveel, daarover verschillen de meningen. Een deel van de leiding vindt dat drinken alleen 's avonds na de activiteiten kan, en met mate. Een ander deel van de leiding vindt dat +16 mag drinken als ze er zin in hebben, ook tijdens de activiteiten. De grootste gemene deler hier is 's avonds na de activiteiten drinken, met mate. Wat dat concreet inhoudt moet je dan nog wel bepalen.
  Compromis
  De groep raakt het niet eens. De standpunten liggen ver uit elkaar. Om tot een gezamenlijk standpunt te komen, moet iedereen wat water bij de wijn doen. Bijvoorbeeld: Mag +16 al dan niet drinken op kamp? Een mogelijk compromis is dat +16 's avonds mag drinken.
  Meerderheid
  Is er toch een kleine meerderheid van de leid(st)ers voor een bepaalde afspraak, dan laten we de wet van het getal spreken. De regel met de meeste voorkeuren komt erdoor.